SORU: 2 yıldır tam süreli (full-time) çalıştığım işyerinde kısmi süreli (part-time) çalışmaya geçmek istiyorum. İleride evlilik nedeniyle ayrılırsam kıdem tazminatım nasıl hesaplanır? Sigorta primlerim nasıl yatar?
CEVAP: Değerli okurlar, çalışma biçiminin değişmesi (tam süreliden kısmi süreliye geçiş), kazanılmış hakları ortadan kaldırmaz ancak hesaplama yönteminde belirli teknik kuralların uygulanmasını gerektirir. Konuyu adım adım netleştirelim:
1. Full-Time’dan Part-Time’a Geçişte Kıdem Hesabı
Kıdem tazminatı toplam hizmet süresi üzerinden doğar; çalışma biçimi değişince kıdem süresi sıfırlanmaz. Ancak hesaplama açısından şu iki dönem ayrı ayrı ele alınır:
Full-Time Dönem: Bu dönem için her tam yıl karşılığı, o dönemdeki şartlara uygun 30 günlük giydirilmiş brüt ücret esas alınır.
Part-Time Dönem: Burada temel ücretin (birim ücret) aylık brüt tutarı değişmese bile, kıdem hesabı çalışılan süreye orantılı (kıstelyevm) yapılır.
Özetle: Uygulamada bu iki ayrı dönem için ayrı hesaplama yapılır ve bulunan tutarlar toplanarak toplam tazminat miktarına ulaşılır. Bu bir “hak kaybı” değil, çalışma biçiminin yasal sonucudur.
2. Evlilik Nedeniyle Ayrılma Hakkı
Kadın işçi, resmi nikah tarihinden itibaren 1 yıl içinde iş sözleşmesini feshederse kıdem tazminatına hak kazanır. Çalışma biçiminin tam süreli veya kısmi süreli olması bu yasal hakkı ortadan kaldırmaz.
3. Part-Time Çalışırken Sigorta Primleri
Kısmi süreli çalışmaya geçtiğinizde sigorta süreciniz şu şekilde ilerler:
Primler, ay içinde fiilen çalışılan gün sayısı kadar bildirilir.
30 günden az bildirilen süreler, emeklilik için gereken prim gün sayısının birikmesini yavaşlatır.
Eksik kalan günler, işçi tarafından isteğe bağlı sigorta yoluyla tamamlanabilir.
Sonuç olarak; Tam süreli döneminiz tam, kısmi süreli döneminiz ise oransal olarak hesaplanır ve her iki dönemin toplamı size ödenir.