Soru: 4.5 yıllık bir Muhasebe çalışanıyım, tazminatsız atmak için kavga çıkarıp beni sinirlendiriyorlar ve disiplin sözleşmesi imzalatmaya çalışıyorlar. Dava açsam mı beklesem mi? Tazminatsız atılma olasılığım nedir?Bir çalışanı tazminatsız işten çıkarmak amacıyla iş yerinde kurgulanan 'tahrik ve kavga çıkarma' ortamına karşı işçinin hukuki korunma yolları nelerdir? İşçinin onayına sunulan disiplin ek sözleşmelerinin imzalanmaması haklı fesih sebebi sayılabilir mi? Dava süreci için somut olayların yaşanması mı beklenmelidir?"
Yanıt:
1. "Kavga Çıkarıp Sinirlendirme" Bir Tuzaktır: İşveren sizi İş Kanunu Madde 25/II-d (Sataşma) veya 25/II-b (Şeref ve haysiyete dokunacak sözler) kapsamına sokmaya çalışıyor. Eğer bir mesai arkadaşınıza veya işverene ağır bir laf ederseniz veya el kaldırırsanız, 4.5 yıllık tazminatınız tek bir "tutanakla" yanar. Burada olasılık %100'dür.
2. Disiplin Sözleşmesi Dayatması: Eğer bu sözleşme mevcut haklarınızı geriye götürüyorsa (Örneğin: 'Üç hata yapan tazminatsız atılır' gibi kurallar ekleniyorsa), bu İş Kanunu Madde 22’ye göre çalışma şartlarında esaslı değişikliktir. İmzalamadığınız için sizi işten çıkarırlarsa bu "geçersiz fesih" olur; tazminatınızı her türlü alırsınız, üstüne işe iade davası açarsınız.
3. Şimdi mi, Sonra mı Hareket Etmeli? Henüz işten atılmamışken dava açmak "mobbing" davası hariç zordur. Ancak "hazırlık" hemen başlamalı:
Size laf atanları, o an odada kimlerin olduğunu, size dayatılan kağıtları mutlaka not edin.
Mümkünse işverene "Bu baskılar çalışma huzurumu bozuyor" diye noterden ihtar çekin. Bu, ileride "Kendi çıktı" demelerini engeller, "Ben haklıydım, ayrılmak zorunda kaldım" demenizi sağlar (Madde 24/II).
✍️ Not:
İş hukukunda 'tahrik', tazminat yakmak için kullanılan en eski silahtır. Muhasebe gibi sakinlik isteyen bir birimde sizi kavga sahasına çekmeye çalışıyorlarsa, bu bir idari operasyondur. Sakın o kağıtları 'hukukçuya danışmadan' imzalamayın ve asla sesinizi yükseltmeyin.