Çalışma Yaşamı İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Rehberi

Soru: “Selamlar, ben 8 yıldır devlet hastanesinde taşeron aracılığı ile temizlik işlerinde çalışıyorum, yoğun bakımda 3 personeliz. Senelik izinlerde birimiz izne çıktığı zaman yerimize eleman verilmiyor ve iki kişi izne çıkan arkadaşın yerine işe gidiyoruz. Çalıştığımız mesai saatlerini alamıyoruz. Bu meseleyi hastane idaresine ilettik, bir çözüm bulmadı. Şefimize söylüyoruz ‘işinize gelirse’ deniliyor. Yani biz izinlerimizi birbirimizi idare ederek kullanıyoruz. İzne çıktığımız süreyi izinden gelince ‘ödemiş’ oluyoruz. Ama hastane idaresi ve şirket tarafından resmi evrak dolduruyoruz iznimizi kullandığımıza dair. Ne yapmamız lazım, nasıl bir yol izlemeliyiz? Teşekkür ederim.”

SORU: “Sigorta acentesinde işe başlarken bana özel bir sözleşme imzalattılar. Maddede; ‘6 aydan önce işten ayrılmak isterseniz 1000 $ tazminat ödersiniz’ yazıyor. Henüz 6 ayım dolmadı ama ayrılmak istiyorum. Bu parayı ödemek zorunda mıyım? İhbar sürem ve yasal haklarım nelerdir?”

SORU: “4 yıldır çalıştığım firmaya girerken, açık öğretimde okuduğum için yılda 4 gün sınav izni kullanma konusunda eski patronumla sözlü olarak anlaşmıştık. Bu 4 yıl boyunca hiçbir sorun çıkmadı. Ancak patronum vefat edince yerine geçen oğlu, kullandığım bu izinler için bana ihtar yazmaya başladı. ‘Sözlü anlaşma beni bağlamaz’ diyor. Eğitimim yarım mı kalacak? Ne yapmalıyım?”

Soru: “Global ve büyük bir firmada 5 yıldır çalışıyorum. Başarılarım nedeniyle daha önce yüksek ikramiye ve maaş artışı aldım. Ancak yöneticim değiştikten sonra her şey tersine döndü. Ne yapsam yaranamıyorum; sürekli ihtar vermekle tehdit ediliyorum. Daha da kötüsü, ekip içinde artık istenmediğimi hissediyorum. İş dışı etkinlikler benden saklı yapılıyor, bilinçli olarak grup dışı bırakılıyorum. Psikolojim bozulmaya başladı, çalışma isteğim yok oluyor. Bu sistematik dışlanma karşısında haklarım nelerdir?”

Soru: “2026 yılı başında doğum yaptım. Yasal izinlerim, yıllık iznim ve raporum sonrası işe döndüğüm gün, ‘çok izin kullandın, süt izni de kullanırsan işler aksar’ denilerek ya çok uzak bir şubeye ya da gece mesaisi olan bir birime geçmem istendi. Kabul etmezsem ‘haklarını verip çıkaralım’ dediler. İhbar süremde çalışmamı istiyorlar. Süt iznim ve iş arama iznim ne olacak? Dava açabilir miyim?

2026 Ramazan Bayramı yaklaşırken, milyonlarca emeklinin gözü kulağı ikramiye zammına çevrildi. Kulislerde konuşulan ve BirGün gazetesinin paylaştığı bilgilere göre, hükümetin masasında şu an 3 farklı rakam bulunuyor:

Soru: “8 haftalık ihbar sürem var. İş yerim, iş arama iznini toplu kullanmak istediğimde haftada 5 gün üzerinden (toplam 80 saat) hesaplama yapıyor. Ancak bazı kaynaklarda bunun 7 gün, bazılarında ise 6 gün üzerinden hesaplanacağı söyleniyor. Cumartesi çalışmadığımızı gerekçe göstererek süreyi kısıtlıyorlar. Bu işin yasal ve net hesabı nedir? İşverenime hangi kaynağı gösterebilirim?”

Soru: “29.03.1975 doğumluyum. 2002 yılında esnaf olarak Bağ-Kur (4B) kaydım başladı ve prim borcum bulunmuyor. 2016 yılında ise bir iş yerinde sigortalı (4A) olarak çalışmaya başladım. Ancak üzerime olan maliye kaydımı o dönemde sildirmedim ve halen sigortalı olarak çalışmaya devam ediyorum. 2002 ile 2016 yılları arasındaki Bağ-Kur hizmetlerimi şu an çalıştığım SGK (SSK) hizmetlerime aktarmak, yani birleştirmek istiyorum. Emeklilik hesabımın doğru yapılması için ne yapmam gerekir?”

Soru: “Selamlar, Eylül 2002 tarihinden itibaren çalışmaya başladığım firma, 2007 yılına kadar sigorta primlerimi yatırmamış. 2007 yılında bu firmadan ayrıldıktan sonra başka bir iş yerinde sigortalı olarak çalışmaya devam ettim. Şu an geriye dönük olarak o yatırılmayan 5 yıllık sigorta hakkımı arayabilir miyim? Hizmet tespiti yaptırmam mümkün müdür? Yardımlarınız için teşekkür ederim.”

Soru: “Bir mobilya fabrikasında iki kişi dönüşümlü olarak 08:00-16:00 ve 16:00-24:00 vardiyalarında çalışıyoruz. Ancak vardiya değişim günlerinde düzenimiz tamamen karışıyor. Örneğin; 08:00-16:00 vardiyasında olan kişi Cumartesi günü de çalışıyor, ardından hiç dinlenmeden gece 24:00-08:00 vardiyasına çağrılıyor. Diğer vardiyada ise 16:00-24:00 çalışan kişi, yine hemen ardından 24:00-08:00 mesaisine devam etmek zorunda kalıyor. Bu şekilde ayda toplam 30 saat ekstra mesai yapıyoruz. İnsan Kaynakları (İK) departmanı bize, ‘İş Kanunu’na göre ayda sadece 1 gün dinlenmeniz yeterli’ diyor. İş Kanunu’nda gerçekten böyle bir madde var mı? Bu uygulama yasal mı?”