Bağ-Kur (4/1-b), kendi adına ve hesabına çalışanların zorunlu sosyal güvenlik statüsüdür. İşçi gibi bir işverene bağlı olmadan çalışan kişiler, kanun gereği Bağ-Kur sigortalısı sayılır.
Aşağıdaki kişiler, başka bir sigortalılık hali yoksa Bağ-Kur kapsamında sigortalı sayılır:
Gelir vergisi mükellefi olan esnaf ve serbest meslek erbapları
Limited şirket ortakları
Anonim şirketlerde yönetim kurulu üyesi olan ortaklar
Köy ve mahalle muhtarları
Kendi adına tarımsal faaliyette bulunanlar
Bu kişiler için isteğe bağlılık söz konusu değildir. Şartlar oluştuğu anda Bağ-Kur sigortalılığı doğar.
Bağ-Kur Sigortalılığı Ne Zaman Başlar?
Bağ-Kur sigortalılığı;
Vergi mükellefiyetinin başladığı,
Şirket ortaklığının ticaret siciline tescil edildiği,
Muhtarlık veya tarımsal faaliyetin fiilen başladığı
tarihten itibaren başlar.
Önemli bir nokta şudur:
SGK’ya bildirim yapılmamış olması, Bağ-Kur sigortalılığını ortadan kaldırmaz. Kayıt varsa sigortalılık vardır.
Bağ-Kur Sigortalılığı Ne Zaman Sona Erer?
Bağ-Kur sigortalılığı;
Vergi kaydının kapatılması,
Şirket ortaklığının sona ermesi,
Faaliyetin fiilen ve resmen bırakılması
ile sona erer.
Sadece “çalışmıyorum” demek veya iş yapmamak, Bağ-Kur’u bitirmez. Resmî kayıt kapanmadıkça sigortalılık devam eder.
Bağ-Kur’da Prim Ödenmemesi Ne Anlama Gelir?
Bağ-Kur’da primler sigortalının kendisi tarafından ödenir. Primlerin ödenmemesi; Sağlık hizmetlerinden yararlanmayı sınırlar, Emeklilik hesabında prim günlerinin dikkate alınmamasına yol açar.
Ancak önemli bir ayrım vardır:
Prim ödenmemesi, sigortalılığı sona erdirmez. Sadece hak kullanımını etkiler.
Bu nedenle Bağ-Kur prim borcu olan kişiler için “sigortasız” demek hukuken doğru değildir.
Bağ-Kur ve Diğer Sigortalılık Halleri
Kişi aynı anda hem Bağ-Kur hem SSK kapsamında çalışamaz. Ancak;
Bağ-Kur’luyken SSK’lı çalışmaya başlanırsa,
Kanunda öngörülen şartlar oluştuğunda,
Bağ-Kur sigortalılığı durabilir. Bu durum emeklilik hesabı açısından ayrıca değerlendirilir.
Bağ-Kur’da primler sigortalının kendisi tarafından ödenir. Primlerin ödenmemesi; Sağlık hizmetlerinden yararlanmayı sınırlar, Emeklilik hesabında prim günlerinin dikkate alınmamasına yol açar.
Ancak önemli bir ayrım vardır:
Prim ödenmemesi, sigortalılığı sona erdirmez. Sadece hak kullanımını etkiler.
Bu nedenle Bağ-Kur prim borcu olan kişiler için “sigortasız” demek hukuken doğru değildir.
Bağ-Kur ve Diğer Sigortalılık Halleri
Kişi aynı anda hem Bağ-Kur hem SSK kapsamında çalışamaz. Ancak;
Bağ-Kur’luyken SSK’lı çalışmaya başlanırsa,
Kanunda öngörülen şartlar oluştuğunda,
Bağ-Kur sigortalılığı durabilir. Bu durum emeklilik hesabı açısından ayrıca değerlendirilir.
Sonuç:
Bağ-Kur, kendi adına çalışanlar için zorunlu bir sigortalılık halidir.
Başlangıcı ve bitişi, fiilî çalışmadan çok resmî kayıtlara bağlıdır.
Prim borcu sigortalılığı ortadan kaldırmaz ancak emeklilik ve sağlık haklarını doğrudan etkiler.
Bağ-Kur’da Prim Borcu Ne Anlama Gelir?
Bağ-Kur sigortalıları primlerini kendileri öder. Primlerin ödenmemesi halinde:
Sağlık hizmetlerinden yararlanma sınırlandırılır,
Prim borcu bulunan süreler emeklilik hesabında dikkate alınmaz.
Ancak önemli bir husus vardır:
Prim borcu, Bağ-Kur sigortalılığını sona erdirmez.
Sadece sağlık ve emeklilik gibi hakların kullanımını etkiler.
Dondurulan (Silinen) Bağ-Kur Süreleri Nedir?
Geçmiş yıllarda çıkarılan kanunlarla, belirli dönemlere ait ödenmemiş Bağ-Kur primleri dondurulmuş, bu süreler sigortalılık süresinden çıkarılmıştır.
Dondurulan süreler:
Emeklilik gün sayısına eklenmez,
Sigortalılık süresi olarak dikkate alınmaz.
Ancak bu süreler tamamen kaybedilmiş değildir.
Bağ-Kur, kendi adına çalışanlar için zorunlu bir sigortalılık halidir.
Başlangıcı ve bitişi, fiilî çalışmadan çok resmî kayıtlara bağlıdır.
Prim borcu sigortalılığı ortadan kaldırmaz ancak emeklilik ve sağlık haklarını doğrudan etkiler.
Bağ-Kur’da Prim Borcu Ne Anlama Gelir?
Bağ-Kur sigortalıları primlerini kendileri öder. Primlerin ödenmemesi halinde:
Sağlık hizmetlerinden yararlanma sınırlandırılır,
Prim borcu bulunan süreler emeklilik hesabında dikkate alınmaz.
Ancak önemli bir husus vardır:
Prim borcu, Bağ-Kur sigortalılığını sona erdirmez.
Sadece sağlık ve emeklilik gibi hakların kullanımını etkiler.
Dondurulan (Silinen) Bağ-Kur Süreleri Nedir?
Geçmiş yıllarda çıkarılan kanunlarla, belirli dönemlere ait ödenmemiş Bağ-Kur primleri dondurulmuş, bu süreler sigortalılık süresinden çıkarılmıştır.
Dondurulan süreler:
Emeklilik gün sayısına eklenmez,
Sigortalılık süresi olarak dikkate alınmaz.
Ancak bu süreler tamamen kaybedilmiş değildir.
İhya Nedir? İhya Yapılırsa Ne Olur?
İhya, dondurulan Bağ-Kur sürelerinin sonradan ödenerek yeniden sigortalılık süresine kazandırılmasıdır.
İhya yapılması halinde:
Dondurulan süreler yeniden hizmet süresine eklenir,
Emeklilik için gereken gün sayısına dahil edilir.
İhya yapılmazsa:
Bu süreler emeklilik hesabında hiç yokmuş gibi değerlendirilir.
İhya, bir hak olup zorunlu değildir; ancak emeklilik planlamasında kritik öneme sahiptir.
Bağ-Kur’da Emeklilik Şartları
Bağ-Kur’dan emeklilikte; Sigortalılık süresi, Prim ödeme gün sayısı, Yaş şartı birlikte aranır.
Bu şartlar, kişinin ilk Bağ-Kur tescil tarihine göre değişir. Herkes için geçerli tek bir emeklilik şartı yoktur.
Bağ-Kur’da genel kural olarak uzun süreli prim ödemesi esastır. Bu nedenle emeklilik planlaması yapılırken hizmet dökümü mutlaka bütüncül şekilde değerlendirilmelidir.
İhya, dondurulan Bağ-Kur sürelerinin sonradan ödenerek yeniden sigortalılık süresine kazandırılmasıdır.
İhya yapılması halinde:
Dondurulan süreler yeniden hizmet süresine eklenir,
Emeklilik için gereken gün sayısına dahil edilir.
İhya yapılmazsa:
Bu süreler emeklilik hesabında hiç yokmuş gibi değerlendirilir.
İhya, bir hak olup zorunlu değildir; ancak emeklilik planlamasında kritik öneme sahiptir.
Bağ-Kur’da Emeklilik Şartları
Bağ-Kur’dan emeklilikte; Sigortalılık süresi, Prim ödeme gün sayısı, Yaş şartı birlikte aranır.
Bu şartlar, kişinin ilk Bağ-Kur tescil tarihine göre değişir. Herkes için geçerli tek bir emeklilik şartı yoktur.
Bağ-Kur’da genel kural olarak uzun süreli prim ödemesi esastır. Bu nedenle emeklilik planlaması yapılırken hizmet dökümü mutlaka bütüncül şekilde değerlendirilmelidir.
Bağ-Kur’dan SSK’ya Geçiş ve Emekliliğe Etkisi
Bağ-Kur’lu bir kişi, daha sonra bir işverene bağlı olarak çalışmaya başlarsa SSK (4/1-a) kapsamına girer. Emekliliğin hangi statüden olacağı belirlenirken:
Son 7 yıllık fiilî hizmet süresi esas alınır.
Bu sürede hangi statüde daha fazla prim varsa, emeklilik o statüden gerçekleşir.
Eşitlik halinde son statü dikkate alınır.
Bu nedenle Bağ-Kur’dan SSK’ya geçiş, emeklilik açısından bilinçli planlanmalıdır.
Bağ-Kur’lu bir kişi, daha sonra bir işverene bağlı olarak çalışmaya başlarsa SSK (4/1-a) kapsamına girer. Emekliliğin hangi statüden olacağı belirlenirken:
Son 7 yıllık fiilî hizmet süresi esas alınır.
Bu sürede hangi statüde daha fazla prim varsa, emeklilik o statüden gerçekleşir.
Eşitlik halinde son statü dikkate alınır.
Bu nedenle Bağ-Kur’dan SSK’ya geçiş, emeklilik açısından bilinçli planlanmalıdır.
Sonuç:
Bağ-Kur, kendi adına çalışanlar için zorunlu bir sigortalılık halidir.
Prim borcu sigortalılığı sona erdirmez ancak emeklilik ve sağlık haklarını doğrudan etkiler.
Dondurulan süreler ihya edilmediği sürece emeklilik hesabında dikkate alınmaz.
Emeklilikte hangi statünün geçerli olacağı ise son yıllardaki fiilî çalışmaya bağlıdır.
Bağ-Kur’la ilgili her durum, kişinin kendi hizmet dökümü üzerinden değerlendirilmelidir.
Bağ-Kur, kendi adına çalışanlar için zorunlu bir sigortalılık halidir.
Prim borcu sigortalılığı sona erdirmez ancak emeklilik ve sağlık haklarını doğrudan etkiler.
Dondurulan süreler ihya edilmediği sürece emeklilik hesabında dikkate alınmaz.
Emeklilikte hangi statünün geçerli olacağı ise son yıllardaki fiilî çalışmaya bağlıdır.
Bağ-Kur’la ilgili her durum, kişinin kendi hizmet dökümü üzerinden değerlendirilmelidir.
Bağ-Kur’da Emeklilik İçin Prim Ödeme Gün Şartları:
Bağ-Kur (4/1-b) kapsamında emeklilikte aranan prim ödeme gün sayısı, sigortalının ilk Bağ-Kur tescil tarihine göre belirlenir.
Bağ-Kur (4/1-b) kapsamında emeklilikte aranan prim ödeme gün sayısı, sigortalının ilk Bağ-Kur tescil tarihine göre belirlenir.
1 Ekim 2008 Öncesi Bağ-Kur Girişi Olanlar
1 Ekim 2008 tarihinden önce Bağ-Kur’lu olanlar için:
1 Ekim 2008 tarihinden önce Bağ-Kur’lu olanlar için:
Tam emeklilik:
9000 gün (25 tam yıl) prim ödeme şartı aranır.
Yaş şartı, sigortalının başlangıç tarihine göre ayrıca değerlendirilir.
1 Ekim 2008 Sonrası Bağ-Kur Girişi Olanlar
1 Ekim 2008 tarihinden sonra ilk defa Bağ-Kur’lu olanlar için de genel kural değişmemiştir:
9000 gün prim ödeme şartı uygulanır.
Bu yönüyle Bağ-Kur, SSK’ya kıyasla daha uzun prim ödeme süresi öngören bir statüdür.
7200 Günle Emeklilik Mümkün mü?
Bağ-Kur’lular için 7200 günle emeklilik, genel ve otomatik bir hak değildir.
Ancak;
Kanunda yapılan geçici düzenlemeler,
Sigortalının hizmet birleşmesi durumu,
Son 7 yıllık fiilî çalışma süresi
gibi unsurlar birlikte değerlendirilmeden “7200 günle emekli olunur” demek hukuken doğru değildir.
Bu nedenle her Bağ-Kur’lu için hizmet dökümü bazlı inceleme yapılması gerekir.
Dondurulan Süreler ve Gün Şartına Etkisi
Dondurulan (silinen) Bağ-Kur süreleri:
9000 gün hesabına dahil edilmez,
İhya edilmedikçe emeklilikte dikkate alınmaz.
İhya yapılması halinde bu süreler prim gününe eklenir ve emeklilik hesabına katılır.
Sonuç (Prim Gün Açısından Net Özet)
Bağ-Kur’da temel emeklilik kuralı: 9000 gün
Dondurulan süreler ihya edilmezse yok sayılır
7200 gün söylemi istisnai ve kişiye bağlıdır, genelleştirilemez
Emeklilik mutlaka hizmet dökümü üzerinden değerlendirilmelidir
9000 gün (25 tam yıl) prim ödeme şartı aranır.
Yaş şartı, sigortalının başlangıç tarihine göre ayrıca değerlendirilir.
1 Ekim 2008 Sonrası Bağ-Kur Girişi Olanlar
1 Ekim 2008 tarihinden sonra ilk defa Bağ-Kur’lu olanlar için de genel kural değişmemiştir:
9000 gün prim ödeme şartı uygulanır.
Bu yönüyle Bağ-Kur, SSK’ya kıyasla daha uzun prim ödeme süresi öngören bir statüdür.
7200 Günle Emeklilik Mümkün mü?
Bağ-Kur’lular için 7200 günle emeklilik, genel ve otomatik bir hak değildir.
Ancak;
Kanunda yapılan geçici düzenlemeler,
Sigortalının hizmet birleşmesi durumu,
Son 7 yıllık fiilî çalışma süresi
gibi unsurlar birlikte değerlendirilmeden “7200 günle emekli olunur” demek hukuken doğru değildir.
Bu nedenle her Bağ-Kur’lu için hizmet dökümü bazlı inceleme yapılması gerekir.
Dondurulan Süreler ve Gün Şartına Etkisi
Dondurulan (silinen) Bağ-Kur süreleri:
9000 gün hesabına dahil edilmez,
İhya edilmedikçe emeklilikte dikkate alınmaz.
İhya yapılması halinde bu süreler prim gününe eklenir ve emeklilik hesabına katılır.
Sonuç (Prim Gün Açısından Net Özet)
Bağ-Kur’da temel emeklilik kuralı: 9000 gün
Dondurulan süreler ihya edilmezse yok sayılır
7200 gün söylemi istisnai ve kişiye bağlıdır, genelleştirilemez
Emeklilik mutlaka hizmet dökümü üzerinden değerlendirilmelidir
Başlık
Sosyal Güvenlik