Soru: İşveren işe başladığımdan beri talep etmeme rağmen sözleşmemin bir suretini bana vermiyor, ne Yapmalıyım?
Cevap: Değerli kardeşim, işverenin imzalattığı sözleşmeyi işçiye vermemesi hem İş Kanunu'na aykırıdır hem de dürüstlük kuralıyla bağdaşmaz. Yarın bir gün haklarını araman gerektiğinde neye imza attığını bilmen en doğal hakkındır. İzlemen gereken yol şudur:
1. Yasal Zorunluluğu Hatırlatın: 4857 sayılı İş Kanunu’nun 8. maddesi çok nettir: "Yazılı sözleşme yapılması durumunda, sözleşmenin bir nüshası işçiye verilir." Eğer yazılı sözleşme yapılmamışsa bile, işveren size çalışma koşullarını (ücret, çalışma süresi vb.) gösteren yazılı bir belgeyi en geç iki ay içinde vermek zorundadır.
2. Sözlü Değil, Yazılı İsteyin: "Aylardır söylüyorum vermiyorlar" diyorsun ya; işte orada hata yapıyoruz. Söz uçar, yazı kalır. İşyerinin insan kaynaklarına veya yönetimine bir dilekçe yaz. Dilekçende; "İş Kanunu madde 8 uyarınca, imzalamış olduğum iş sözleşmesinin bir nüshasının tarafıma verilmesini talep ediyorum" de.
3. Noter Kanalıyla İhtar (Son Çare): Eğer dilekçene rağmen hala "su koyveriyorlarsa", iş ciddiye binmiş demektir. Bir noter kanalıyla ihtarname göndererek sözleşmeni talep edebilirsin. Bu hamle, işverene "Ben haklarımı biliyorum ve hukuki süreci başlatmaya hazırım" mesajı verir.
4. İş-Kur ve/veya Alo 170 Şirketle kötü olmak istemiyorsan ama hakkını da almak istiyorsan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi (Alo 170) üzerinden şikayette bulunabilirsin. Yada Türkiye İş Kurumunun işçi şikayetlerini alan birimine başvurabilirsin. Müfettiş incelemesinde o sözleşmenin verilmediği ortaya çıkarsa işverene idari para cezası kesilir.
Hüseyin İrfan Fırat’ın Tavsiyesi: Sözleşmesini saklayan işveren, genellikle içinde işçinin aleyhine olan (ağır cezai şartlar, haksız rotasyon maddeleri vb.) bir şeyler gizliyordur. O belgeyi mutlaka al, satır satır oku. Neye "evet" dediğini bilmek, senin en büyük savunmandır!