SORU: 7 yıl önce boşandım, memurum. Eski eşimin işe girmesi üzerine nafaka mahkemece azaltıldı. İleride işten çıkarsa tekrar artırım davası açıp maaşımın 1/4'ünü alabilir mi? Nafaka tamamen kaldırılırsa ileride tekrar dava açabilir mi? Nafakayı tamamen kaldırmak için bekleme süresi veya zamanaşımı var mı?
CEVAP: Değerli okurumuz, yoksulluk nafakası "ömür boyu" gibi görünse de değişen ekonomik koşullara sıkı sıkıya bağlıdır. Sorularınızı hukuki netlikle cevaplayalım:
1. Nafaka Maaşın 1/4'ü Kadar Olabilir mi? İş hukukundaki "maaş haczi" ile aile hukukundaki "nafaka takdiri" karıştırılmamalıdır. Nafakada "maaşın 1/4'ü" gibi otomatik bir oran yoktur. Hakim; tarafların sosyal ve ekonomik durumuna, ihtiyaçlarına ve hakkaniyete göre bir miktar belirler. Eski eşiniz işten çıkarsa "nafakanın artırılması" davası açabilir ancak bu, doğrudan maaşınızın dörtte birini alacağı anlamına gelmez; sadece yoksulluk durumunun yeniden değerlendirilmesine neden olur.
2. Nafaka Tamamen Kaldırılırsa Tekrar Açılabilir mi? İşte en kritik nokta burasıdır: Eğer yoksulluk nafakası bir kez mahkeme kararıyla tamamen kaldırılırsa veya reddedilirse, sonradan koşullar değişse bile (işten çıkma, fakirleşme vb.) yeniden yoksulluk nafakası davası açılamaz. Çünkü ortada hukuken devam eden bir "nafaka ilişkisi" kalmamıştır. Ancak sizin durumunuzda nafaka "kaldırılmamış", sadece "azaltılmış". Bu durumda nafaka bağı koptuğu için artırım davası açma kapısı hala açıktır.
3. Kaldırma Davası İçin Zaman Aşımı Var mı? Nafakanın kaldırılması veya azaltılması davası açmak için belli bir süre (1 yıl vb.) beklemenize gerek yoktur. Eski eşinizin ekonomik durumunun "yoksulluktan kurtulduğunu" ispatladığınız her an davayı açabilirsiniz. Nafaka davalarında genel bir zamanaşımı yoktur; şartlar değiştiği sürece dava hakkı bakidir.
