SORU: "Vardiya amiri olarak çalışıyorum. Sürekli 12 saatlik vardiyalarla (24:00-12:00 / 12:00-24:00) çalıştırılıyoruz. Yasal sınır olan yıllık 270 saati 3 ayda dolduruyoruz. Ücretlerimiz ödeniyor ama sağlık ve psikolojik olarak tükendim. Fazla mesai yapmak istemediğimizi söyledik ama personel eksikliği bahanesiyle devam ediliyor. Bu durumu yargıya taşısam haklı nedenle işten çıkış ve tazminat talep edebilir miyim?"
CEVAP: Değerli okurumuz, anlattığınız tablo İş Kanunu’nun emredici hükümlerinin açık bir ihlalidir. Fazla mesai ücretinizin ödeniyor olması, işverene sizi sınırsız çalıştırma hakkı vermez.
270 Saat Sınırı Mutlaktır: İş Kanunu’na göre fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda 270 saatten fazla olamaz. Bu sınırın aşılması, işçinin sağlığını koruma yükümlülüğünün ihlalidir.
Onay Şartı: Fazla çalışma için her yıl işçinin yazılı onayının alınması gerekir. Eğer onay vermiyorsanız, işveren sizi fazla mesaiye zorlayamaz.
Haklı Nedenle Fesih Hakkı: Yargıtay’ın yerleşik kararlarına göre, yıllık 270 saatlik üst sınırın aşılması işçi için "Haklı Nedenle Fesih" sebebidir. Ücretiniz ödense dahi, yasal sınırın üzerindeki çalışma sizi yıprattığı için noterden ihtarname çekerek iş sözleşmenizi feshedebilir ve kıdem tazminatınızı talep edebilirsiniz.
Sağlık Sebebi: İşin niteliği sağlığınızı bozuyorsa (ki psikolojik ve fiziksel yıpranma belirttiğiniz 12 saatlik tempoda kaçınılmazdır), İş Kanunu Madde 24/I-a uyarınca da fesih hakkınız doğabilir.
TAVSİYEM: Personel eksikliği işverenin yönetimsel bir sorunudur ve bu yük işçiye yüklenemez. Atacağınız ilk adım, fazla mesaiye onay vermediğinizi ve yasal sınırın aşıldığını belirten bir ihtarname çekmek olmalıdır. Bu süreçte bir hukukçu desteği almanız, tazminatınızı eksiksiz almanız açısından hayati önem taşır.