Özet: 4857 sayılı İş Kanunu’ndan kaynaklanan idari para cezalarına ilişkin uyuşmazlıklarda, bu tip cezalarla ilgili davaların adli yargı değil, sulh ceza hakimliklerinde görülmesi gerektiğine yönelik Yargıtay içtihadı bir kez daha teyit edildi. Bu nedenle iş mahkemesi veya diğer adli mercilerce verilen kararlar usulden bozuldu. Böylece işverenin dava konusu yaptığı rapor/tutanak iptali taleplerinde doğru görevli merci belirlenmeli ve dosya bu çerçevede yeniden ele alınmalıdır.
Kararın Künyesi
-
Karar Türü: Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
-
Esas No: 2025/4183
-
Karar No: 2025/5729
-
Tarih: 02.07.2025
-
İlgili Kanun/Madde: 4857 s. İşK/92 – 5326 s. KK/3
-
Yargı Yeri: T.C. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi
📌 Olayın Özeti
Davacı işveren, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı iş müfettişleri tarafından yapılan teftiş sonucunda düzenlenen rapor / bildirimle ilgili olarak itirazda bulunmuş ancak asıl amacı idari para cezasının iptali idi. Rapor, 50 işçinin ücretinin asgari ücretin altında kaldığını tespit eden yazıyı içeriyordu. İlk derece mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi, raporun eksik ücret ödemesi tespitine dayanarak idari para cezası uygulanmasının hukuka uygun olduğunu ve davanın reddi gerektiğini hüküm altına aldı.
📌 Yargıtay’ın Değerlendirmesi
Yargıtay’a göre uyuşmazlıkta önemli iki hukuki hata bulunmaktadır:
1️⃣ Görev Hatası: İdari para cezalarından kaynaklanan uyuşmazlıklarda adli yargı değil, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m. 3 ve 27/1 gereği sulh ceza hakimlikleri yetkilidir. Bu nedenle iş mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi görevli değildir.
2️⃣ Talep ve Konu Uyumsuzluğu: Davacı işveren dava dilekçesinde aslında rapor/bildirim iptali talebini açıklamış olup idari para cezasının iptali yönünde açık bir sonuç talebi yoktur. Buna rağmen mahkeme idari para cezası üzerinden karar vermiştir. Bu da esasa girilmesini hukuken yanlış kılmıştır.
Bu nedenlerle Yargıtay:
-
Bölge Adliye Mahkemesi kararını ortadan kaldırmış,
-
İlk derece mahkemesi kararını bozmuş,
-
Dosyanın konu ve görev yönünden doğru merciiyle tekrar ele alınması için gönderilmesine hükmetmiştir.
🧠 Sonuç – Karar Yorumu
Bu karar, idari para cezalarına itiraz ve iptal davalarında görevli merci konusunu netleştirmesi bakımından önemlidir.
📌 Pratik olarak:
-
İşverenler ve avukatlar, 4857 İş Kanunu’ndan doğan idari para cezalarına karşı dava açarken mutlaka sulh ceza hakimliğinin görevli olduğunu göz önünde bulundurmalıdır.
-
Aksi halde, görev yönünden usulden bozma ile karşılaşmak riski yüksektir.
📌 Dikkat edilecek önemli hususlar:
-
Dava dilekçesinde talep konusu net ifade edilmeli ve sadece sonuç kısmına bırakılmamalıdır.
-
Rapora/bildirime karşı iptal davası ile idari para cezasının ayrı ayrı gündeme getirilmesi gerekir.
-
Mahkeme görevsizlik veya görev uyuşmazlığına düşürmeden önce dava dilekçesi ve raporun kapsamını dikkatle değerlendirmelidir.