Bu hafta Türkiye’nin çalışma hayatı gündeminde emek çalıştayının sonuç bildirgesi, sendika değiştiren işçilerin işten çıkarılması, ücretli çalışan verileri, geçim maliyeti ve iki önemli Yargıtay kararı öne çıktı.
1. HAK ARAMA / SENDİKAL
Emek çalıştayından talepler. Ankara’da 10-11 Ekim’de yapılan “İyi Gelecek İçin Emek Çalıştayı”na TÜRK-İŞ, HAK-İŞ, DİSK ve Memur-Sen başta olmak üzere çok sayıda işçi ve memur sendikası katıldı. Sonuç bildirgesinde staj ve çıraklık sigortasının fiili sigorta başlangıcı sayılması, kök aylık sisteminin emekliler aleyhine sonuçları, emeklilikte yaşanan gelir kaybı ve ücretlilerin vergi yükü öne çıkarıldı. Çalıştay sonuç raporunun kanun teklifleri ve politika önerileri hâlinde TBMM gündemine taşınması bekleniyor. calismayasami
Smart Solar’da sendika tercihi tartışması. İzmir Aliağa’daki Smart Solar fabrikasında işçiler, toplu sözleşmeden doğan temmuz enflasyon farkının ödenmemesi üzerine Türk-İş’e bağlı TES-İŞ’ten DİSK’e bağlı Enerji-Sen’e yöneldi. Sendikanın açıklamasına göre örgütlenmeye öncülük eden yedi işçi işten çıkarıldı, dört günlük direnişin ardından 15 Eylül’de mutabakat sağlandı; ekim ayının ilk haftasında ise 74 işçinin daha işine son verildiği bildirildi. Anayasa’nın 51. maddesi ve 6356 sayılı Kanun’un 25. maddesi sendikal nedenle ayrımcılığı yasaklıyor. Bakanlığın Temmuz 2026 istatistiklerinde sendikalaşma oranı yüzde 13,799, özel sektörde ise yüzde 6,48 olarak açıklanmıştı. calismayasami
2. YARGI KARARLARI
Hafta tatili ile fazla çalışma aynı saat için iki kez ödenmez. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 2025/10180 Esas, 2026/1424 Karar sayılı ve 18.02.2026 tarihli kararında, haftanın yedi günü çalışıldığı kabul edilen davada hafta tatili ücreti ayrıca hüküm altına alındığı için o günün 7,5 saatinin fazla çalışma hesabından düşülmesi gerektiği belirtildi. Karar iki hakkı da ortadan kaldırmıyor, aynı saatlerin iki kalemde ödenmesini önlüyor. Hafta tatilinde 7,5 saati aşan çalışma konusu kararda ele alınmıyor. calismayasami
Nakil yetkisi sınırsız değil. Yargıtay, sözleşmede nakil yetkisi bulunsa bile işverenin somut gerekçe göstermeden ve dürüstlük kuralına aykırı biçimde çalışma koşullarını ağırlaştırmasının İş Kanunu’nun 22. maddesi kapsamında esaslı değişiklik olduğunu, bu durumda işçinin 24/II-f uyarınca kıdem tazminatıyla haklı fesih hakkı doğduğunu belirtti. Dosyada 16 yıl bankada çalışan işçinin rızası alınmadan görev yeri ve unvanı değiştirilmişti. Karar, her şube değişikliğinin haklı fesih sebebi olduğu anlamına gelmiyor. calismayasami
3. İSTİHDAM / SOSYAL GÜVENLİK / MEVZUAT
Ücretli çalışan sayısı 16,4 milyon. TÜİK’in 15 Ekim’de açıkladığı Ağustos 2026 verilerine göre ücretli çalışan sayısı yıllık yüzde 2 artarak 16 milyon 409 bin 588'e çıktı; sanayide yüzde 1 düşüş, inşaatta yüzde 3,4 ve ticaret-hizmette yüzde 3,3 artış görüldü. Aylık bazda toplam sayı değişmedi. Bu istatistik idari kayıtlara dayanıyor, toplam istihdam ya da işsiz sayısıyla aynı gösterge değil. calismayasami
Geçim maliyeti: BES-AR Ekim araştırması. BES-AR’a göre dört kişilik bir ailenin gıda harcaması (açlık sınırı) 49.809 TL, yoksulluk sınırı 125.744 TL, tek başına yaşayan çalışanın aylık yaşam maliyeti 81.783 TL oldu. 28.075 TL olan net asgari ücret açlık sınırının 21.734 TL altında kalıyor ve onun yüzde 56,4'ünü karşılıyor. Türk-İş’in Ekim verisi ay sonunda açıklanacak. calismayasami
Borçlanmada 2027 uyarısı. Borçlanma tutarı başvuru tarihindeki prime esas kazanç sınırlarına göre belirlendiğinden, 2026 koşullarından yararlanmak isteyenlerin yıl sonundan önce başvurmayı değerlendirmesi öne çıkıyor. 2026'da günlük alt sınır 1.101 TL üzerinden doğum borçlanmasında (yüzde 32) günlük 352,32 TL, 720 gün için 253.670,40 TL; askerlik borçlanmasında (yüzde 45) günlük 495,45 TL, 540 gün için 267.543 TL ödeniyor. Genel borçlanmalarda ödeme süresi bir ay, yurt dışı borçlanmasında üç ay. calismayasami
İşverenin e-posta denetimine sınır. KVKK’nın 16 Eylül 2026 tarihli ve 2026/2035 sayılı ilke kararı 8 Ekim’de Resmî Gazete’de yayımlandı. Karara göre işveren, kurumsal e-posta denetimi öncesinde çalışanı amaç, kapsam ve yöntem konusunda ayrıntılı biçimde bilgilendirmek zorunda; yazışma içeriğine ancak somut şüphe ya da belirli bir olay varsa ve zorunluysa erişebilecek. Çalışanın açık rızası tek başına yeterli sayılmıyor, işten ayrılan çalışanın hesabı da süresiz açık tutulamıyor. calismayasami
4. İŞÇİ SAĞLIĞI
Emekli çalışanın rapor parası. Emekli aylığını almaya devam ederek SGDP kapsamında çalışanlar hastalık raporunda geçici iş göremezlik ödeneği alamıyor, ancak iş kazası ve meslek hastalığında gerekli koşullarla ödenekten yararlanabiliyor; bu durumda 90 günlük prim şartı aranmıyor. Emekli aylığı kesilerek tüm sigorta kollarına tabi çalışanlar ise koşulları sağlarlarsa hastalıkta da ödenek alabiliyor. Dayanak 5510 sayılı Kanun’un 18 ve 30. maddeleri. calismayasami
HAFTANIN EMEK BİLANÇOSU
Bu hafta bir yanda emek örgütlerinin ortak çalıştayda ortaya koyduğu talepler, diğer yanda Smart Solar’da sendika değiştiren işçilerin işini kaybetmesi vardı. Yargıtay kararları işverenin yönetim hakkının ve çalışma sürelerinin hesabında sınırları çizdi. Rakamlar ise sabit: istihdam artarken sanayide düşüş sürüyor, asgari ücret açlık sınırının altında kalıyor.
Bunlarda ilginizi çekebilir:
Dünya Emek Gündemi (12 – 16 Ekim 2026)
Haftanın İş Kazaları Raporu (12 – 16 Ekim 2026)